Nis 13, 2021
26 Görüntüleme

Kazı Çalışmalarında Çıkan Eserlerin Yayın Hakkı 3654

Yazan
banner

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01/05/2002 tarihli 2002/4-350 Esas ve 2002/354 Karar sayılı ( benzer bir uyuşmazlıkta verilen ) emsal kararında da açıklandığı üzere davacı ” yıllar boyu süren kazının külfetine katlanmış, emeğine karşılık da kazıda çıkan eserlerin resmini almak ve bunlar hakkında yayın yapmak hakkı kazı sahibine tanınmıştır.”


İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ E. 2017/3654 K. 2020/171 T. 27.1.2020

Davacı vekilinin dava dilekçesinde; Müvekkili ile Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü arasında yapılan anlaşma gereği Zeugma Antik Kentinde yapılan ve bulunan varlıkların yayım hakkı Kazı ve araştırma başkanı olan müvekkiline ait olması ve Kültür ve Tabiat eserleri Kanununun 43. Maddesi gereğince ve Fikir ve Sanat eserleri Kanunu 66,67,68,69,70,71,78 ve devamı maddeleri gereğince Zeugma Antik Kenti ile ilgili yayın yapılmaması gerekirken, davalıların sözlü ve yazılı ihtara rağmen … Dergisi Şubat 2015 tarihli ve 263. Sayısı eki olan “Efsaneler Kenti Zeugma” adlı kitapçıkta yayınlandığından bahisle; tecavüzün durdurulmasını, hükmün ilanını, davalının Şubat ayında elde ettiği karın müvekkiline verilmesini, davalılardan … den 30.000-TL, diğer davalı … de 5.000-TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir. İlk derece mahkemesince “fotoğrafın tamamen tanıtıcı nitelikte kullanıldığı, fotoğrafların yanında ve kitabın diğer metin kısımlarında hiçbir bilgi içermediği, mozaiklere ait envanter bilgileri, ölçü, detaylı tanım ve tarihleme gibi ilgi bir yayının hiçbir kriterinin bulunmadığı, fotoğrafların tamamen tanıtıcı ve haber niteliğinde, bilimsel olarak yayınlandığı ” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün 02.05.2014 tarih ve 84883 Sayılı yazısından; Bakanlar Kurulu’nun 17.05.2005 tarih ve 2005/8869 Sayılı kararı ile Prof. Dr. …’a Gaziantep Zeugma Antik Kenti ile ilgili kazı izni verildiği, yine Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün 20.10.2015 tarih ve 197208 Sayılı yazısında 2014 yılı kazı çalışmalarının da yine Prof. Dr. … tarafından yürütüldüğü ,Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel müdürlüğü’nün 20.10.2015 tarih ve 197208 Sayılı yazısından davaya konu olan … Dergisi eki Efsaneler Kenti Zeugma kitapçığının 12, 13, 14 ve 15.sayfalarında yayınlanan ( Dört İdeal Kadın/Heroine, Okeanos-Tethys, İki İdeal Kadın ) üç adet mozaik fotoğrafının, 2014 yılı kazılarında bulunan arkeolojik buluntular olduğunun tespit edildiğinin anlaşıldığı, bu hususlarda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı görülmüştür. Taraflar arasındaki uyuşmazlık Zeugma Antik Kenti ile ilgili kazıda çıkan ve yayın hakkı davacıda bulunan eserlerin, davalı tarafça dergide yayınlanıp yayınlanamayacağı ve yayınlanmışsa tazminat talep edilip edilemeyeceğinden kaynaklanmıştır. Davacı tarafça her ne kadar dava dilekçesinde FSEK hükümlerine dayanılmışsa da; davacının kazıda çıkan eserler üzerinde, 5846 Sayılı FSEK hükümlerine göre eser sahipliği bulunmamaktadır ancak kazılardan elde ettiği bilimsel buluşlara dayanarak eser meydana getirme ve yayın yapma hakkını elinde bulundurmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01/05/2002 tarihli 2002/4-350 Esas ve 2002/354 Karar sayılı ( benzer bir uyuşmazlıkta verilen ) emsal kararında da açıklandığı üzere davacı ” yıllar boyu süren kazının külfetine katlanmış, emeğine karşılık da kazıda çıkan eserlerin resmini almak ve bunlar hakkında yayın yapmak hakkı kazı sahibine tanınmıştır.” Davada maddi vakıaların anlatımı taraflara, hukuki nitelendirme ise hakime ait olmakla, davacının emeği ile elde ettiği eserlerin, Noterden ihtar gönderilerek uyarılmalarına rağmen davalılar tarafından dergide yayınlanmasının haksız rekabet teşkil edeceği dikkate alınarak ( emsal Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin 20/02/2014 tarihli 2013/18537 Esas – 2014/3169 Karar sayılı kararı ), davacı tarafa maddi tazminat talebi açıklattırılarak ve noksan nispi harç tamamlatılarak, haksız rekabet hükümlerine göre tazminat hesabı yapılarak ve bu doğrultuda manevi tazminat takdiri gerekirken farklı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesi ve kabule göre de; davalı … talep edilen manevi tazminat miktarı 5.000 TL olmasına ve maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, 4.200 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesi yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, Dairemizin kararında işaret edildiği şekilde yargılamaya devam edilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Yazı Kategorileri:
FSEK

2003 yılından itibaren Barolar Birliği’ne bağlı olarak çalışan Avukat Emre Kurt, kariyerine ticaret hukuku alanında başlamış Kırkağaç 6. Jandarma Er Eğitim Alayı Manisa’da Disiplin Subayı olarak askeri hizmet verdikten sonra Londra Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde Ticaret ve Şirketler Hukuku alanında uzmanlaşmıştır. Londra Üniversitesi’ndeki ihtisasın ardından Av. Emre KURT’un hukuk pratiği özellikle fikri mülkiyet hakları ve haksız rekabet hakları konusunda yoğunlaşmıştır. İyi derecede İngilizce bilmektedir.

Yorum Yaz